گفتگوی جدید
کاربر
آیا می توان نمونه هایی از مشاغل را مثال بزنید که در اثر توسعه فناوری های نوین از بین رفته باشند؟
دستیار
بله، تاریخ نشان داده که با ورود فناوریهای جدید و خودکارسازی، ماهیت بازار کار تغییر میکند. برخی از مشاغلی که به دلیل پیشرفت فناوری تقریباً یا کاملاً از میان رفتهاند، عبارتند از:
۱. **اپراتورهای تلفن (Switchboard Operators):**
در گذشته برای برقراری تماسهای بینشهری یا حتی محلی، اپراتورها مجبور بودند فیشهای کابلها را به صورت دستی روی تابلوهای بزرگ جابهجا و وصل کنند. با ظهور مراکز تلفن خودکار و سیستمهای دیجیتال، این شغل عملاً ناپدید شد.
۲. **روشنکنندگان چراغهای خیابان (Lamplighters):**
پیش از اختراع و فراگیری نیروی برق، چراغهای خیابانها با گاز یا شمع کار میکردند. افرادی هر غروب با نردبان و تیرکهای بلند به خیابانها میرفتند تا آنها را روشن کنند و صبح روز بعد خاموششان سازند. سیستمهای روشنایی برقی و سنسورهای خودکار این شغل را کاملاً حذف کردند.
۳. **یخفروشان و یخبران طبیعی (Ice Cutters):**
قبل از ظهور یخچالهای خانگی و سیستمهای برودتی، افرادی در زمستان قطعات بزرگ یخ را از دریاچههای یخزده برش میزدند و به منازل یا انبارها حمل میکردند تا غذاها خنک نگه داشته شوند.
۴. **حروفچینهای سنتی و دستی چاپ (Linotype / Typesetters):**
در گذشته، متن روزنامهها و کتابها حرف به حرف با قالبهای سربی به صورت دستی چیده میشد. ظهور چاپ دیجیتال، نرمافزارهای صفحهبندی کامپیوتری و پردازشگرهای متنی این نیاز را به طور کامل از بین برد.
۵. **ساعتباشیها یا بیدارکنندهها (Knocker-ups):**
در دوران انقلاب صنعتی در کشورهایی مثل بریتانیا، کارگران برای بهموقع بیدار شدن افرادی را استخدام میکردند تا با چوبهای بلند به شیشه پنجرهشان ضربه بزنند یا با لولههای بادی نخود پرتاب کنند. اختراع ساعتهای زنگدار ارزانقیمت این شغل را برچید.
۶. **متصدیان آسانسور (Lift / Elevator Attendants):**
آسانسورهای اولیه برای کنترل سرعت و ایستادن در طبقات نیاز به مهارت یک راننده یا متصدی داشتند. با پیشرفت حسگرها، دکمههای فرمان خودکار و سیستمهای ایمنی، مسافران خود دکمه طبقه را فشار میدهند.
۷. **افراد حسابگر انسانی (Human Computers):**
پیش از ساخت رایانههای الکترونیکی، واژه «کامپیوتر» عنوان شغلی افرادی (عمدتاً زنان ریاضیدان) بود که محاسبات طولانی و پیچیده نجومی، نظامی و مهندسی را با قلم و کاغذ انجام میدادند. با ورود پردازندهها و ابررایانهها، این وظیفه به ماشینها واگذار شد.
این تغییرات معمولاً به معنای نابودی کلی فرصتهای کاری نیستند، بلکه زمینه را برای خلق تخصصها و مشاغل جدیدتر (مانند برنامهنویسی، نگهداری سیستمها و هوش مصنوعی) فراهم میکنند.