گفتگوی جدید
کاربر
آیا میشه با تقدیم لایحه ضمن رسیدگی به اصل موضوع درخواست تقویم خواسته کرد
دستیار
بله، در دادرسی مدنی اصولا امکان تقویم خواسته یا اصلاح آن با تقدیم لایحه وجود دارد، اما این موضوع شرایط و محدودیتهای زمانی مشخصی دارد:
۱. **موعد قانونی:**
طبق قوانین آیین دادرسی مدنی، هرگونه تغییر در خواسته یا تقویم آن معمولاً باید **تا پایان اولین جلسه دادرسی** انجام شود، مشروط بر اینکه با دعوای اصلی مرتبط باشد و از همان منشأ نشأت گرفته باشد.
۲. **امکان تصحیح یا تقویم علیالحساب:**
اگر خواسته مالی در دادخواست بهصورت غیرمنقول یا با مبلغی علیالحساب تقویم شده باشد، خواهان میتواند در جریان رسیدگی با ارائه لایحه و پرداخت مابهالتفاوت هزینه دادرسی، تقویم خواسته را مشخص یا اصلاح کند. همچنین در صورتی که خوانده در موعد قانونی به بهای خواسته ایراد وارد کند یا دادگاه آن را غیرواقعی بداند، ممکن است تقویم به نظر کارشناس یا الزام به تقویم واقعی منوط شود.
۳. **نکات مهم:**
- اگر تغییر بهای خواسته مرجع صلاحیتدار (مثلاً صلاحیت شورای حل اختلاف به دادگاه یا بالعکس) را تحت تأثیر قرار دهد، دادگاه بر اساس صلاحیت جدید اقدام خواهد کرد.
- تغییر نباید موجب تغییر ماهیت دعوا به گونهای شود که خارج از موعد اولین جلسه رسیدگی به حقوق دفاعی خوانده آسیب بزند.
در نتیجه، بله؛ با تنظیم یک لایحه مستند به قوانین دادرسی مدنی میتوانید ضمن توضیح اصل ماجرا، تقویم خواسته را مطرح و ثبت کنید، اما حتماً به زمانبندی جلسات دادرسی دقت داشته باشید.
کاربر
درخواست تامین خواسته چی؟
دستیار
بله، **درخواست تأمین خواسته** را نیز میتوان از طریق تقدیم لایحه در جریان رسیدگی به اصل دعوا مطرح کرد.
در واقع شرایط تأمین خواسته به این صورت است:
۱. **زمان درخواست:**
بر اساس قانون آیین دادرسی مدنی، درخواست تأمین خواسته در سه مقطع قابل طرح است:
* **قبل از تقدیم دادخواست** اصلی
* **ضمن دادخواست** اصلی
* **در جریان دادرسی تا زمانی که حکم قطعی صادر نشده باشد** (که دقیقاً از طریق **تقدیم لایحه** انجام میشود).
۲. **شرایط پذیرش:**
درخواست تأمین خواسته در لایحه زمانی سریعاً و بدون خسارت احتمالی پذیرفته میشود که:
* دعوا مستند به سند رسمی باشد.
* خواسته در معرض تضییع یا تفریط باشد.
* در مواردی مثل اسناد تجاری واخواستشده (مانند چک یا سفته در مهلت قانونی) باشد.
* در غیر این موارد، دادگاه صدور قرار تأمین خواسته را منوط به **تودیع خسارت احتمالی** (سپردن مبلغی وجه نقد در صندوق دادگستری) از سوی شما خواهد کرد.
۳. **نحوه اقدام در لایحه:**
در لایحه خود، شماره پرونده شعبه را قید کرده و صراحتاً مستند قانونی (ماده ۱۰۸ قانون آیین دادرسی مدنی) و دلایل ضرورت توقیف اموال را بیان کنید. همچنین اگر اموال مشخصی از خوانده (مثل حساب بانکی، پلاک ثبتی یا خودرو) میشناسید، برای تسریع در اجرا میتوانید مشخصات آن را ذکر کنید تا دادگاه دستور توقیف صادر نماید.
کاربر
دستور موقت چی
دستیار
بله، **درخواست صدور دستور موقت (دادرسی فوری)** نیز میتواند از طریق **تقدیم لایحه در جریان رسیدگی** به اصل دعوا مطرح شود.
نکات و شرایط مهم درباره دستور موقت:
۱. **زمان تقاضا:**
مطابق قانون آیین دادرسی مدنی، دستور موقت را میتوان:
* قبل از طرح دعوای اصلی،
* ضمن دادخواست اصلی،
* یا **در جریان دادرسی تا صدور حکم قطعی** (با تقدیم لایحه به همان دادگاه رسیدگیکننده)، مطرح کرد.
۲. **شرط اساسی (فوریت):**
دادگاه تنها زمانی با دستور موقت موافقت میکند که **«فوریت»** امر احراز شود؛ یعنی اثبات کنید که تأخیر در اقدام، موجب ورود خسارت جبرانناپذیر یا دشوار شدن اجرای حکم در آینده میشود (مثلاً جلوگیری از تخریب، جلوگیری از فروش، توقف عملیات ساختمانی و غیره).
۳. **سپردن خسارت احتمالی:**
برخلاف برخی موارد تأمین خواسته، در دستور موقت دادگاه **همیشه و الزاماً** از متقاضی تأمین (وجه نقد یا ضمانتنامه بانکی) به عنوان «خسارت احتمالی» دریافت میکند تا در صورت بیحق درآمدن، خسارات احتمالی طرف مقابل جبران شود.
۴. **تفاوت مهم با تأمین خواسته:**
* تأمین خواسته فقط برای **توقیف مال** جهت تضمین خواسته مالی است.
* دستور موقت دامنهی وسیعتری دارد و میتواند شامل **توقیف مال، انجام یک عمل، یا منع از انجام یک عمل** باشد.
برای این کار کافی است در لایحهای خطاب به شعبه رسیدگیکننده، با استناد به **مواد ۳۱۰ به بعد قانون آیین دادرسی مدنی**، جهات فوریت موضوع را مستدل شرح دهید و آمادگی خود را برای تودیع خسارت احتمالی اعلام کنید.